The Comparative Study of the Abstraction and Immortality of the Soul from the Perspective of Afzal al-Din Maraghi and Mulla Sadra

Authors
Marjan Asgari Babadi 1
zinab Darvishi 2
Sadeq Khoshkhoo 3
1 Department of Islamic Philosophy and Theology, Ahvaz Branch, Islamic Azad University
2 Department of Islamic Studies, Ahvaz Branch, Islamic Azad University
3 Department of Islamic Studies, Suleiman Mosque, Islamic Azad University
10.61186/mi.5.2.295
Abstract
The nature of the soul and its unknown dimensions have long been central concerns for Muslim philosophers. One of the key debates in Islamic philosophy is the abstraction of the soul—its existence as an independent, immaterial entity that persists beyond the dissolution of the physical body. This concept is closely linked to discussions on resurrection and the afterlife. This study aims to analyze and compare the perspectives of two prominent Muslim philosophers, Afzal al-Dīn Marāghī Kāshānī and Mullā Ṣadrā, on the abstraction and immortality of the soul. Using a descriptive and qualitative approach, the article examines the reasoning these scholars provide in support of the soul’s abstraction. Findings indicate that Mullā Ṣadrā, through his theory of substantial motion (al-harakat al-jawhariyyah), argues that the soul originates with the body but ultimately transcends it. In contrast, Baba Afzal asserts that death is neither annihilation nor nonexistence but rather a detachment of the connections between body and soul. Both philosophers concur that once the soul reaches perfection, it no longer requires the body and continues its journey independently in the afterlife.
This study seeks to further elucidate and analyze the philosophical foundations of soul abstraction and its immortality as articulated by Baba Afzal Kāshānī and Mullā Ṣadrā.


Keywords
Abstraction of the soul
immortality of the soul
Mullā Ṣadrā
Afzal al-Dīn Kāshānī
ابن‌سینا (1386)، شرح الاشارات والتنبیهات طوسی، قم: انتشارات تبلیغات اسلامی.
ابن‌سینا (1386)، شرح الاشارات والتنبیهات طوسی، قم: انتشارات تبلیغات اسلامی.
ابن‌سینا (1360)، رسائل ،ترجمه ضیاء‌الدین دری، ج 2، تهران: انتشارات بهجت.
ابن‌سینا (1360)، رسائل ،ترجمه ضیاء‌الدین دری، ج 2، تهران: انتشارات بهجت.
ارسطو (1378)، دربارۀ نفس، ترجمۀ علیمراد داودی، چاپ چهارم، تهران: انتشارات حکمت.
ارسطو (1378)، دربارۀ نفس، ترجمۀ علیمراد داودی، چاپ چهارم، تهران: انتشارات حکمت.
افلاطون (1367)، مجموعه آثارافلاطون، ترجمۀ محمد حسن لطفی، تهران: نشر خوارزمی.
افلاطون (1367)، مجموعه آثارافلاطون، ترجمۀ محمد حسن لطفی، تهران: نشر خوارزمی.
الآمدی، عبدالواحد(1360ق)، غررالحکم و دررالکلم، شرح جمال‌الدین محمد خوانساری، تحقیق جلال‌الدین المحدث الأرموی، چاپ سوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
الآمدی، عبدالواحد(1360ق)، غررالحکم و دررالکلم، شرح جمال‌الدین محمد خوانساری، تحقیق جلال‌الدین المحدث الأرموی، چاپ سوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
الطریحی، فخرالدین بن محمدعلی (1408)، مجمع‌البحرین و مطلع‌النیرین، قم: نشر ثقافه الاسلامیه.
الطریحی، فخرالدین بن محمدعلی (1408)، مجمع‌البحرین و مطلع‌النیرین، قم: نشر ثقافه الاسلامیه.
جوادی، محسن و انشایی، مهدی (1399)، تحقق نفس قبل از بدن در نظریۀ حدوث جسمانی، مجله حکمت صدرایی، سال هشتم، شمارۀ دوم، صص91-75.
جوادی، محسن و انشایی، مهدی (1399)، تحقق نفس قبل از بدن در نظریۀ حدوث جسمانی، مجله حکمت صدرایی، سال هشتم، شمارۀ دوم، صص91-75.
حسن زاده آملی (1386)، عیون مسائل نفس و شرح آن، مترجمان ابراهیم احمدیان- سید مصطفی بابایی، قم: انتشارات بکاء.
حسن زاده آملی (1386)، عیون مسائل نفس و شرح آن، مترجمان ابراهیم احمدیان- سید مصطفی بابایی، قم: انتشارات بکاء.
لغت نامۀ دهخدا
لغت نامۀ دهخدا
ریاحی، علی ارشد، اسکندری، حمیدرضا(1389)، مراتب تکامل نفس از دیگاه ملاصدرا، مجله انسان‌پژوهی دینی، سال هفتم شمارۀ 24، صص 137-125.
ریاحی، علی ارشد، اسکندری، حمیدرضا(1389)، مراتب تکامل نفس از دیگاه ملاصدرا، مجله انسان‌پژوهی دینی، سال هفتم شمارۀ 24، صص 137-125.
فراهیدی، خلیل احمد، (1414)، ترتیب کتاب العین، تحقیق؛ مهدی خزومی و ابراهیم صامرائی، تصحیح؛ اسعدطیب، ج 3، قم: اسوه.
فراهیدی، خلیل احمد، (1414)، ترتیب کتاب العین، تحقیق؛ مهدی خزومی و ابراهیم صامرائی، تصحیح؛ اسعدطیب، ج 3، قم: اسوه.
قرشی، سید علی اکبر، (1367)، قاموس قرآن، تهران: اسلامیه.
قرشی، سید علی اکبر، (1367)، قاموس قرآن، تهران: اسلامیه.
لاریجانی، صادق و عزیزی علویجه، مصطفی(1388)، معرفت نفس از دیدگاه ملاصدرا و ‌افضل‌الدین کاشانی، مجلۀ معرفت فلسفی، سال ششم، شمارۀ سوم، صص117-77.
لاریجانی، صادق و عزیزی علویجه، مصطفی(1388)، معرفت نفس از دیدگاه ملاصدرا و ‌افضل‌الدین کاشانی، مجلۀ معرفت فلسفی، سال ششم، شمارۀ سوم، صص117-77.
مرقی کاشانی، افضل‌الدین (1366)، مصنفات، به تصحیح مجتبی مینوی و یحیی مهدوی، چاپ دوم، تهران: انتشارات خوارزمی.
مرقی کاشانی، افضل‌الدین (1366)، مصنفات، به تصحیح مجتبی مینوی و یحیی مهدوی، چاپ دوم، تهران: انتشارات خوارزمی.
مرقی کاشانی، افضل‌الدین (1331)، مصنفات (رسالۀ2)، تصحیح مجتبی مینوی و یحیی مهدوی، تهران: چاپخانه مجلس.
مرقی کاشانی، افضل‌الدین (1331)، مصنفات (رسالۀ2)، تصحیح مجتبی مینوی و یحیی مهدوی، تهران: چاپخانه مجلس.
مصباح یزدی، محمد تقی (1368)، آموزش فلسفه، ج2، چاپ دوم، تهران: مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی.
مصباح یزدی، محمد تقی (1368)، آموزش فلسفه، ج2، چاپ دوم، تهران: مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1387)، شواهد الربوبیه (به انضمام حواشی حکیم ملاهادی سبزواری)، ترجمۀ علی بابایی، تهران: انتشارات مولی.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1387)، شواهد الربوبیه (به انضمام حواشی حکیم ملاهادی سبزواری)، ترجمۀ علی بابایی، تهران: انتشارات مولی.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1382)، المبداء و المعاد، قم: حوزه علمیه قم.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1382)، المبداء و المعاد، قم: حوزه علمیه قم.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1383)، اسفار الاربعه، سفر چهارم، ترجمۀ خواجوی، تهران: انتشارات مولی.
ملاصدرا، صدرالدین محمد (1383)، اسفار الاربعه، سفر چهارم، ترجمۀ خواجوی، تهران: انتشارات مولی.